Γιόζεφ Χάιντν – Σταθμοί Ζωής

Ο Γιόζεφ Χάιντν σε εορταστική παρουσίαση της “Δημιουργίας” στη Βιέννη.

Ο Γιόζεφ Χάιντν υπήρξε ο αρχιτέκτονας της Κλασικής μορφής. Θεμελίωσε τη συμφωνία και το κουαρτέτο εγχόρδων, διαμόρφωσε την έννοια της μουσικής δομής με χιούμορ και ευφυΐα, και άνοιξε τον δρόμο στον Μότσαρτ και τον Μπετόβεν. Η ζωή του συνδέθηκε στενά με την αυλή των Εστερχάζι, αλλά η επιρροή του ξεπέρασε κατά πολύ τα όρια της αριστοκρατικής προστασίας.

1732

Γεννιέται στις 31 Μαρτίου στο Ρόραου της Αυστρίας.

1738

Αρχίζει να μαθαίνει μουσική κοντά σε συγγενή του, διευθυντή χορωδίας στο Χάινμπουργκ.

1740

Γίνεται μέλος της χορωδίας του Καθεδρικού Ναού του Αγίου Στεφάνου στη Βιέννη — ένα από τα σημαντικότερα μουσικά κέντρα της εποχής.

1750

Αποβάλλεται από τη χορωδία όταν η φωνή του αλλάζει. Ακολουθούν χρόνια οικονομικής δυσκολίας και αυτοδίδακτης μελέτης.

1755

Συνθέτει τα πρώτα από τα συνολικά 83 κουαρτέτα εγχόρδων, είδος που θα οδηγήσει σε πρωτοφανή ωριμότητα.

1759

Εισέρχεται στην υπηρεσία του Κόμη φον Μόρτσιν και συνθέτει την πρώτη του συμφωνία.

1760

Παντρεύεται την Άννα Μαρία Κέλερ, παρότι ήταν ερωτευμένος με την αδελφή της, Τερέζα — ένας γάμος χωρίς ιδιαίτερη ευτυχία.

1761

Διορίζεται βοηθός μουσικού διευθυντή στην οικογένεια Εστερχάζι.

1766

Προάγεται σε μουσικό διευθυντή. Περνά μεγάλο μέρος της ζωής του στο απομονωμένο παλάτι Εστερχάζα, όπου η απομόνωση γίνεται γόνιμο εργαστήριο δημιουργίας.

1782

Γνωρίζει τον Μότσαρτ στη Βιέννη· αναπτύσσεται αμοιβαίος σεβασμός και φιλία.

1791

Πρώτη από τις δύο επισκέψεις του στην Αγγλία. Εκεί γνωρίζει τεράστια επιτυχία ως συνθέτης και διευθυντής.

1792

Συναντά τον νεαρό Μπετόβεν στη Βόννη, κατά την επιστροφή του στην Αυστρία.

1794–95

Δεύτερη επίσκεψη στην Αγγλία. Η επαφή του με τα ορατόρια του Χέντελ θα επηρεάσει βαθιά τη μετέπειτα δημιουργία του.

1798

Πρεμιέρα του ορατορίου Η Δημιουργία, έργο που εδραιώνει την υστεροφημία του.

1809

Πεθαίνει στις 31 Μαΐου στη Βιέννη, ενώ η πόλη βρίσκεται υπό γαλλική πολιορκία.

___________________________

• Η περίφημη Συμφωνία αρ.45, γνωστή ως Αποχαιρετισμού, ενσωματώνει μια θεατρική χειρονομία με πρακτικό σκοπό. Κατά το φινάλε, οι μουσικοί σταδιακά σταματούν να παίζουν, σβήνουν τα κεριά τους και αποχωρούν από τη σκηνή, μέχρι να μείνουν μόνο δύο βιολιά. Το έργο λειτούργησε ως λεπτή αλλά σαφής υπενθύμιση προς τον πρίγκιπα Εστερχάζι ότι οι μουσικοί περίμεναν άδεια για να επιστρέψουν στις οικογένειές τους. Το μήνυμα έγινε κατανοητό — και οι άδειες εγκρίθηκαν.

_____________________________