Γκέοργκ Φρίντριχ Χέντελ – Εισαγωγή

Πορτρέτο του Γκέοργκ Φρίντριχ Χέντελ, του συνθέτη που συνέδεσε το ιταλικό δράμα με το αγγλικό ορατόριο.

Ο Γκέοργκ Φρίντριχ Χέντελ υπήρξε ίσως ο πλέον διεθνής συνθέτης της εποχής του. Γερμανικής παιδείας, ιταλικής εμπειρίας και αγγλικής καταξίωσης, συγκέντρωσε μέσα του διαφορετικές μουσικές παραδόσεις και τις μετέπλασε σε ενιαία, προσωπική γλώσσα. Η διαδρομή του δεν υπήρξε απλή μετακίνηση γεωγραφική· υπήρξε συνειδητή σύνθεση πολιτισμών.

Στην Ιταλία αφομοίωσε το πάθος και τη θεατρικότητα της όπερας seria. Στη Γαλλία διέκρινε τη λαμπρότητα της αυλικής γραφής. Στην Αγγλία, όπου εγκαταστάθηκε οριστικά, βρήκε το κοινό που θα αγκάλιαζε το όραμά του. Εκεί κατόρθωσε να συνδυάσει τη δραματική ένταση με τη μελωδική σαφήνεια, συνεχίζοντας και υπερβαίνοντας την παράδοση του Χένρι Πέρσελ.

Η παραγωγή του υπήρξε ακατάβλητη. Στην όπερα γνώρισε επιτυχίες και αντιπαλότητες· στο ορατόριο, όμως, κυριάρχησε αδιαμφισβήτητα. Διέγνωσε έγκαιρα τη στροφή του αγγλικού κοινού προς τα θρησκευτικά δράματα και ανανέωσε το είδος, αποδεσμεύοντάς το από αυστηρές συμβατικότητες. Η εκτεταμένη χρήση του χορωδιακού στοιχείου, η λαμπρότητα των ηχοχρωμάτων και η ισορροπία φωνών και ορχήστρας συνθέτουν μια μεγαλοπρέπεια εσωτερικής πειθαρχίας.

Λάτρης του ωραίου, αλλά και ρεαλιστής της σκηνής, ο Χέντελ πέτυχε κάτι σπάνιο: να γίνει ο πιο κοσμικός των θρησκευτικών συνθετών και ο πιο θρησκευτικός των κοσμικών. Η μουσική του δεν επιβάλλει δόγμα· δημιουργεί εμπειρία. Και μέσα από αυτήν, το Μπαρόκ αποκτά φωνή οικουμενική.